Tag archive

relacje

Nieodpowiadających interesom Ukrainy

in Conflicts 2018 · Europe 2018 · EX-USSR · Nation 2018 · PL · Politics 2018 · Ukraine 2018 61 views / 0 comments

Balkans   Danube    Europe      Ukraine    Ex-USSR      

GEOMETR.IT  pism.pl

* Porozumienie wygaśnie 31 marca 2019 r. Dotychczas ukraińskie władze wstrzymywały się z wypowiedzeniem umowy, prawdopodobnie obawiając się, że umożliwiłoby to Rosji oskarżenie Ukrainy o eskalację napięcia.

Co jest przedmiotem umowy?

Podpisana w 1997 r. umowa (weszła w życie 1 kwietnia 1999 r.) wyznacza podstawowe zasady stosunków ukraińsko-rosyjskich, definiując relacje między tymi państwami jako partnerstwo strategiczne. Obie strony zobowiązały się do poszanowania swojej integralności terytorialnej, powstrzymania się od użycia siły, nieingerowania w sprawy wewnętrzne oraz dopilnowania, aby ich terytorium nie zostało wykorzystane ze szkodą dla bezpieczeństwa drugiej strony.

Wskazały też szereg obszarów, w których zamierzają rozwijać współpracę. Umowę zawarto na dziesięć lat, z opcją automatycznej prolongaty na kolejne dziesięcioletnie okresy, o ile jedna ze stron nie złoży rezygnacji w terminie do sześciu miesięcy przed upływem obowiązującego terminu. Dokonując nielegalnej aneksji Krymu i agresji na Ukrainę, Rosja złamała wszystkie najważniejsze postanowienia umowy.

Dlaczego Ukraina nie wypowiedziała umowy natychmiast po rosyjskiej agresji?

Zgodnie z art. 60. Konwencji wiedeńskiej o prawie traktatów, Ukraina mogła jednostronnie zawiesić lub wypowiedzieć umowę ze względu na jej „istotne naruszenie” przez Rosję. Jednak władze odrzucały taką możliwość, wskazując, że utrzymanie w mocy umowy ułatwi złożenie przed międzynarodowymi sądami pozwów przeciwko Rosji za jej działania na Krymie i w Donbasie.

Skorzystano natomiast z opcji nieprolongowania umowy na kolejny okres jej obowiązywania. Rozporządzenie w tej sprawie prezydent Ukrainy podpisał 17 września br. Przyczyną zwłoki była prawdopodobnie obawa, że wypowiedzenie porozumienia zostałoby wykorzystane przez władze rosyjskie do oskarżenia Ukrainy o eskalację napięcia w stosunkach dwustronnych.

Determinację ukraińskich władz do wycofania się z umowy stopniowo zwiększały zbliżające się wybory prezydenckie na Ukrainie (odbędą się w marcu 2019 r.).

Co decyzja oznacza dla stosunków ukraińsko-rosyjskich?

Wycofanie się Ukrainy z umowy nie pociągnie za sobą poważniejszych skutków dla stosunków dwustronnych, gdyż Rosja nigdy nie respektowała w pełni jej postanowień. Nie pogorszy to stanowiska Ukrainy odnośnie do możliwości uregulowania sytuacji w Donbasie ani odzyskania przez nią kontroli nad Krymem.

Nie zmieni stanu prawnego ukraińsko-rosyjskiej granicy państwowej, jako że został on uregulowany odrębnym porozumieniem, zawartym w 2003 r. Nie zdejmuje też z Rosji odpowiedzialności za naruszenia umowy dokonane w trakcie jej obowiązywania.

Możliwe natomiast, że władze rosyjskie wykorzystają sytuację jako pretekst do działań wymierzonych w obywateli Ukrainy mieszkających bądź czasowo przebywających w Rosji (np. pracowników sezonowych), lub w działające tam ukraińskie podmioty gospodarcze.

Co dalej z bazą prawno-traktatową współpracy ukraińsko-rosyjskiej?

Po rosyjskiej agresji władze Ukrainy rozpoczęły przegląd bazy prawno-traktatowej współpracy dwustronnej pod kątem możliwości wypowiedzenia porozumień nieodpowiadających interesom Ukrainy. Proces ten przebiega jednak powoli.

Według danych ukraińskiego MSZ oba państwa do 2014 r. zawarły ponad 450 dwustronnych umów, a do kwietnia 2018 r. przestało obowiązywać jedynie ok. 10% z nich. Rezygnacja z umowy o przyjaźni, współpracy i partnerstwie – porozumienia stanowiącego fundament dwustronnych stosunków – powinna dać impuls do przyspieszenia przeglądu tej bazy. Należy jednak oczekiwać, że ukraińskie władze zdecydują się zachować w mocy niektóre porozumienia, zwłaszcza wspomnianą umowę z 2003 r. o ukraińsko-rosyjskiej granicy państwowej.

Publikacja nie jest redakcyjna. Odzwiercie dla towyłącznie punkt widzenia i argumentację autora. Publikacja zostałaza prezentowana w prezentacji. Zacznij od poprzedniego wydania. Oryginał jest dostępny pod adresem: pism.pl

GEOMETR.IT

Go to Top