1. Niemcy dokonały „milowego kroku”

in Germany 2019 · Nation 2019 · PL · Politics 2019 · Polska 2019 · Skepticism 2019 63 views / 2 comments
          
79% посетителей прочитало эту публикацию

Europe

GEOMETR.IT  iz.poznan.pl

* W 20. rocznicę podpisania „Deklaracji” nadszedł czas na podsumowanie jej efektów.

W tym celu zorganizowano w Niemczech międzynarodową konferencję pt. „20 Jahre Washingtoner Prinzipien: Wege in die Zukunft”, na którą zaproszono ekspertów z całego świata.

Wzięło w niej udział ponad 1000 uczestników; wśród nich znaleźli się m.in. badacze zajmujący się proweniencją dzieł sztuki, przedstawiciele instytucji kultury (muzeów, bibliotek), marszandzi, przedstawiciele ministerstw krajów związkowych, zagranicznych urzędów, a także związków i wspólnot żydowskich, jak również osoby, które przeżyły holocaust.

Konferencja miała miejsce w Haus der Kulturen der Welt w Berlinie w dniach 26–28 listopada 2018 r. Jej zasadniczym celem było z jednej strony omówienie dotychczasowych rezultatów wdrażania zasad „Deklaracji Waszyngtońskiej” dotyczących zwrotu dzieł sztuki, zrabowanych przez Niemców w okresie nazizmu, a z drugiej strony ustalenie dalszych kroków na przyszłość, mających usprawnić i przyspieszyć ów proces.

Chodziło o poszukiwanie możliwości rozwiązań zgodnych z przyjętymi przed 20 laty zasadami waszyngtońskimi odnośnie do kwestii restytucyjnych, a także postępowania w przypadku braku danych dotyczących proweniencji. Organizatorami konferencji były: Niemieckie Centrum Zaginionych Dóbr Kultury (Deutsches Zentrum Kulturgutverluste, DZK) w Magdeburgu, fundacja Stiftung Preußischer Kulturbesitz oraz Kulturstiftung der Länder.

Działania Niemiec w zakresie zwrotu dzieł sztuki Minister stanu ds. kultury i mediów Monika Grütters zaznaczyła podczas konferencji, iż mimo upływu 20 lat zasady waszyngtońskie w Niemczech nadal obowiązują i wyznaczają kierunek działania. Podkreśliła, że Niemcy dokonały w tym czasie „milowego kroku”, jeśli chodzi o problem rozrachunku z rabunkiem dóbr kultury, jaki miał miejsce w czasach nazizmu.

Przede wszystkim poprawiono warunki ramowe (zwłaszcza strukturalne) dla rozwoju badań i zwrotu zagrabionych dóbr kultury. Świadczy o tym chociażby rosnąca wciąż liczba restytuowanych dzieł: w okresie od 1989 r. do września 2018 r. zwrócono prawowitym właścicielom bądź ich spadkobiercom ponad 5750 dzieł sztuki oraz ponad 11 670 książek i innych dokumentów ze zbiorów bibliotecznych.

Zdaniem Grütters, w Niemczech wyraźnie wzrosła świadomość owego „cynicznego” aspektu okresu dyktatury nazistowskiej i odpowiedzialności Niemiec za rozliczenie się z tym procederem, czego dowodem jest znaczący rozwój badań nad proweniencją. Urząd Pełnomocnika rządu RFN ds. kultury i mediów (BKM) wyasygnował na ten cel w latach 2008-2017 łącznie ok. 31 mln euro; w okresie 2018–2019 przewidziano na to kolejne 17 mln euro.

Ważnym posunięciem dla usprawnienia badań nad proweniencją było powołanie w 2015 r. Niemieckiego Centrum Zaginionych Dóbr Kultury (Deutsches Zentrum Kulturgutverluste, DZK) z siedzibą w Magdeburgu, spełniającego rolę koordynatora aktywności podejmowanych na wszystkich płaszczyznach państwowych w tym zakresie.

Minister Grütters podkreślila, jak ważne jest zwiększenie wysiłków na rzecz rozrachunku z rabunkiem dzieł sztuki i zadeklarowała podjęcie dalszych kroków w tym kierunku. Jednym z nich będzie powołanie centralnego biura (tzw. „Help Desk”), które ma służyć wsparciem i pomocą osobom poszukującym skradzionych przez Niemców dzieł sztuki.

Chodzi o pomoc w pokonywaniu barier językowych, zapoznanie z niemieckim systemem federalnym w odniesieniu do krajobrazu muzealnego etc.; ofiary Hitlera i ich rodziny mają się czuć „rozumiane i otoczone opieką”.

  • Zapewniła ponadto, iż Deutsches Zentrum Kulturgutverluste będzie udzielało też finansowego wsparcia osobom poszukującym skonfiskowanych dzieł, gdyż jest to proces bardzo żmudny i skomplikowany.
  • Z drugiej strony wystosowała apel do muzeów, a także do prywatnych właścicieli, kolekcjonerów sztuki oraz instytucji o większe zaangażowanie w realizację zasad waszyngtońskich. „Historyczna i moralna odpowiedzialność za rozrachunek z rabunkiem sztuki dokonanym przez nazistów spoczywa nie tylko na państwie” zaznaczyła.
  • Podpisanie nowej „Wspólnej Deklaracji” Konferencja z okazji jubileuszu 20-lecia „Deklaracji Waszyngtońskiej” w Berlinie dała asumpt do podpisania przez Niemcy i USA 26 listopada 2018 r. kolejnej „Wspólnej Deklaracji” (Gemeinsame Erklärung), w którym oba państwa opowiedziały się za wzmożeniem wysiłków na rzecz wdrażania zasad „Deklaracji Waszyngtońskiej” z 1998 r. W imieniu obu rządów deklarację sygnowali: Pełnomocnik rządu RFN ds. kultury i mediów (Monika Grütters), minister stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych RFN (Michelle Müntefering), doradca ds. holocaustu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych USA (Stuart Eizenstat) oraz specjalny poseł ds. holocaustu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych USA (Thomas Yazdgerdi).

Dokument jest wyrazem z jednej strony uznania dla tego, co zostało już w tej mierze osiągnięte, a z drugiej determinacji i woli umożliwienia dalszych postępów na tej drodze, zaznaczyła minister Grütters.

Podkreśliła też po raz kolejny, iż w rozliczaniu się z rabunkiem dzieł sztuki przez nazistów należy podjąć każdy możliwy wysiłek, gdyż „jesteśmy i będziemy to winni tym, którzy zostali pozbawieni ich własności i ich praw, osobom prześladowanym i zamordowanym przez nazistów”. Za każdym odebranym, zagrabionym dziełem sztuki mówiła kryje się indywidualny los danej osoby; toteż uznanie tego faktu i uświadomienie go opinii publicznej jest „powinnością względem ofiar terroru narodowosocjalistycznego oraz ich potomków”.

Zapewniła jednocześnie, iż rząd federalny pracuje i działa mając świadomość ponoszenia historycznej odpowiedzialności, która nakazuje rozliczenie się za zbrodnie narodowego socjalizmu przeciwko ludzkości, a także podtrzymywanie pamięci o ofiarach. W poczuciu tejże odpowiedzialności należy zatem z całą mocą przeciwdziałać wszelkim przejawom antysemityzmu, antycygańskości (niechęci wobec Romów), rasizmu i dyskryminacji.

W podobnym duchu wypowiadała się minister stanu Michelle Müntefering, która zauważyła, iż sprawą szczególnej wagi dla Niemiec, dla obecnych i przyszłych pokoleń, jest podtrzymywanie wiedzy na temat holocaustu i wyciągnięcie z niej wniosków. Podejmowane są zatem w tej mierze duże wysiłki, zwłaszcza na polu pedagogicznym, m.in. w najbliższym czasie uruchomiony zostanie nowy program „Jugend erinnert” („Młodzież pamięta”).

Publikacja nie jest redakcyjna. Odzwiercie dla towyłącznie punkt widzenia i argumentację autora. Publikacja zostałaza prezentowana w prezentacji. Zacznij od poprzedniego wydania. Oryginał jest dostępny pod adresem: iz.poznan.pl

GEOMETR.IT

2 Comments

  1. Przedstawiciele strony rządowej w Niemczech zapewniali wielokrotnie, iż kwestia zadośćuczynienia za doznane w czasie reżimu nazistowskiego krzywdy jest dla rządu federalnego ważnym tematem;

  2. Pojawił się zatem apel skierowany do stosownych instytucji (muzeów, bibliotek, archiwów), aby przyłączyły się do akcji zgłaszania takich przypadków na stronie DZK

Добавить комментарий

Your email address will not be published.

Latest from

HUNDEJAHRE VON UNS

* In seiner Fernsehsendung "Druckfrisch" Ende 2013 spricht Denis Scheck  mit Günter

Pandora Box City

* Berlin — In one of contemporary history’s intriguing caroms. Two of the
Go to Top